Onze aanpak
Secure Base Effectuation. Twee onderzoekstradities, één werkwijze.
Leiderschap dat mensen groter maakt, vraagt meer dan warmte of ambitie afzonderlijk. Het vraagt de combinatie van beide, in de juiste volgorde, op de juiste momenten. Dat is wat Secure Base Effectuation doet.
Waarom de twee bij elkaar horen
Veiligheid én denkstappen
Secure Base Leadership (SBL) geeft de menselijke voorwaarden: mensen ontwikkelen zich, durven risico's te nemen en kunnen veranderen wanneer ze voelen dat ze ergens bij horen én dat er iets van hen gevraagd en verwacht wordt. Dat is de veiligheid en de uitdaging tegelijk.
Effectuation geeft de denkstappen: wat doe je als die veiligheid er is, als je durft te handelen in onzekerheid? Begin met wat je hebt. Beslis op basis van wat je kunt veroorloven te verliezen. Gebruik verrassingen als bouwstof.
Secure Base zonder Effectuation wordt te beschermend. Mensen zijn veilig maar bewegen niet. Ze blijven in de comfortzone. Effectuation zonder Secure Base wordt te roekeloos. Mensen worden uitgedaagd maar missen het vangnet om er ook echt voor te gaan.
TNP heeft beide samengevoegd tot één werkwijze: Secure Base Effectuation (SBE). Niet als theoretische oefening. Als de manier waarop we naar leiderschap, teams en organisaties kijken, meten en ontwikkelen.
Een congruentievraag
Consistent is niet genoeg. Congruent is de opgave.
Er is een patroon dat we keer op keer zien. Een organisatie wil ondernemend gedrag of meer eigenaarschap van haar mensen. De strategie vraagt het. De missie en kernwaarden beschrijven het. Het leiderschapsprogramma bevat een module over psychologische veiligheid en een over ondernemerschap. Maar de manier waarop de strategie wordt geïmplementeerd, is een causaliteitslijst: hier zijn de doelen, hier is het plan, hier zijn de KPI's.
Managers voelen de incongruentie. Ze noemen het "hard en koud". Niet omdat ondernemend gedrag hard en koud is, maar omdat de Care-kant ontbreekt in de manier waarop het gevraagd wordt.
Consistent zijn is niet genoeg. Congruent zijn in menselijkheid én ondernemerschap is de opgave. Dat is de kern van Secure Base Effectuation (SBE).
Care, Dare en Share
Het kompas
Het oorspronkelijke werk van George Kohlrieser (IMD Business School) beschrijft Secure Base Leadership met twee dimensies: Care en Dare. TNP heeft op basis van meer dan tien jaar werken met SBL een derde dimensie expliciet gemaakt: Share.
Care
De basis. Mensen willen voelen dat hun leidinggevende hen kent, in hen gelooft en hen ziet als meer dan een functie. Zonder die basis is geen enkele prestatieverwachting duurzaam.
Dare
De kant die organisaties graag overslaan. Het is makkelijker om psychologische veiligheid te prediken dan om tegelijk hoge eisen te stellen. Maar mensen willen ook presteren. Care zonder Dare wordt uiteindelijk onrespectabel.
Share
Wat de beweging maakt. Wanneer Care en Dare in balans zijn, kunnen mensen bewegen naar een gedeeld perspectief. Niet omdat ze moeten. Omdat ze willen. Share is de dimensie van het wenkend perspectief.
Care, Dare en Share vormen het kompas waarmee we naar leiderschap, teams en organisaties kijken. We gebruiken ze als gespreksframe in directiebegeleiding, als toetssteen voor interventies, en als rode draad in de Pulse-instrumenten.
De negen karakteristieken
Van een secure base leider
SBL beschrijft negen observeerbare gedragskenmerken. Geen abstracte kwaliteiten. Concreet, meetbaar gedrag dat in dagelijkse situaties zichtbaar is.
- 01Blijft kalm — houdt langetermijnfocus, ook als de omgeving onrustig wordt
- 02Accepteert de ander — erkent het perspectief van elke betrokkene, ook als dat ongemakkelijk is
- 03Ziet potentieel — gelooft in de ontwikkelmogelijkheden van mensen
- 04Luistert en stelt actieve vragen — blijft in verbinding via echte dialoog, niet via updates
- 05Brengt een krachtige boodschap — maakt expliciet waar de organisatie voor staat
- 06Richt zich op het positieve — werkt aan wat goed gaat, niet alleen aan wat misgaat
- 07Moedigt risico nemen aan — schept een klimaat waarin proberen en falen onderdeel zijn van het werk
- 08Inspireert vanuit intrinsieke motivatie — maakt zichtbaar waartoe het werk dient, voorbij de targets
- 09Is toegankelijk — communiceert open en reageert tijdig op signalen
TNP heeft deze negen niet alleen als reflectiekader uitgewerkt, maar ook als meetinstrument: de SBL360. Daarmee brengen we in kaart waar elke leidinggevende nu staat op de negen kenmerken, op individueel, team- en organisatieniveau. Zodat de nulmeting vaststaat, en de voortgang aantoonbaar is.
De vijf Effectuation-principes
In organisatiecontext
Effectuation is ontwikkeld door Saras Sarasvathy op basis van onderzoek naar hoe ervaren ondernemers daadwerkelijk beslissen in onzekerheid. Causatieve logica: stel een doel, zoek middelen, plan de weg, voorspel de uitkomst. Effectuele ondernemer-logica zegt o.a.: begin met wat er is, werk met wie zich aansluit, en gebruik verrassingen als bouwstof.
Beide zijn bruikbaar. Het probleem is dat de meeste organisaties medewerkers trainen in causatieve logica, maar in de missie verwachten dat ze effectuatief handelen. Dat is een incongruentie die vroeg of laat zichtbaar wordt.
Bird in hand
Begin met wat er is: wie zijn we, wat weten we, wie kennen we. Niet met de situatie die er nog niet is.
Affordable loss
Beslis op basis van wat je je kunt veroorloven te verliezen, niet op basis van wat je hoopt te winnen. Dit is ook waarom een pilot beginnen niet een halfhartige aanpak is. Het is het slimste startpunt: klein genoeg om te kunnen bijstellen, groot genoeg om te leren.
Lemonade
Gebruik tegenvallers als informatie, niet als bewijs van mislukking. Een organisatie die van verrassingen leert, leert sneller.
Crazy quilt
Bouw partnerships op commitment, niet op eindeloze analyse van wie er theoretisch zou passen. Wie doet er nu mee? Dáár begint het.
Pilot in the plane
De toekomst is niet iets wat je voorspelt. Het is iets wat je bouwt door te handelen. Elke stap verandert het landschap.
In Pulse
Hoe Pulse SBE activeert
Pulse is gebouwd op de SBE-logica. Niet als een oefening erbij, maar als het fundament van hoe de app werkt.
Onder andere de SBL360-meting aan het begin van een traject brengt de nulmeting in kaart: waar staat elke leidinggevende op de negen kenmerken? Wat is er sterk, wat verdient aandacht?
De nudges en AI-coachgesprekken zijn afgestemd op die nulmeting én op de effectuatieve logica. Niet: "Heb je je doelen gehaald?" Maar: "Wat heb je nu in handen? Wat ben je bereid te riskeren? Wie kan mee-investeren in dit vraagstuk?"
Dat zijn de vragen die de meeste leidinggevenden zichzelf nooit stellen. Niet omdat ze er niet capabel voor zijn, maar omdat het systeem om hen heen causatief is ingericht. Pulse doorbreekt dat patroon, op de momenten dat het ertoe doet.
Bronnen
Waar onze aanpak op gebaseerd is
Secure Base Effectuation rust op twee onderzoekstradities. De belangrijkste bronnen waarop wij voortbouwen:
- Kohlrieser, G., Goldsworthy, S., & Coombe, D. (2012). Care to Dare: Unleashing Astonishing Potential Through Secure Base Leadership. Wiley.
- McFarland, W., & Goldsworthy, S. (2013). Choosing Change: How Leaders and Organizations Drive Results One Person at a Time. McGraw-Hill.
- Read, S., & Sarasvathy, S. (2010). Effectual Entrepreneurship. Routledge.
Beginnen
Plan een gesprek over Secure Base Effectuation
We laten zien hoe SBE in uw organisatie tot leven kan komen, ondersteund met Pulse.